Website nhạc vi phạm bản quyền đến hồi ... cảnh tỉnh
NS Trung Cẩn - Giám đốc VCPMC - Chi nhánh phía Nam
Chỉ cần đăng ký một tên miền, mua một hosting và tìm mã nguồn mở website nhạc trên Google.com một sinh viên có kiến thức cơ bản về thiết kế web có thể làm Admin một website âm nhạc “hoành tráng”. Dữ liệu được lấy link bài hát từ một website khác, hay mua đĩa mp3 ngoài “chợ trời” để tải lên hosting, cứ như thế hàng ngàn tác phẩm âm nhạc được sử dụng bất hợp pháp đã gây ảnh hưởng không nhỏ đến thị trường âm nhạc Việt Nam.
Chúng tôi có cuộc trao đổi với Nhạc sỹ Đinh Trung Cẩn – Giám đốc Trung tâm bảo vệ Quyền tác giả âm nhạc Việt Nam – Chi nhánh phía Nam (VCPMC) về việc giải quyết vấn về này.
PV:Thưa nhạc sỹ Trung Cẩn, hiện nay có rất nhiều website khai thác bất hợp pháp các tác phẩm âm nhạc nhằm vào mục đích kinh doanh, thu hút quảng cáo … Trung tâm làm gì để giải quyết vấn đề này?
NS. Trung Cẩn: Trước hết phải nói cho rõ, hiện tại các website của Việt Nam đang sử dụng các tác phẩm âm nhạc có mức độ vi phạm rất lớn theo luật Sở hữu trí tuệ cũng như nghị định 100/CP của Chính phủ, đặc biệt là các công ước quốc tế mà Việt Nam chúng ta đã là thành viên chính thức.
Trong thời gian qua, Trung tâm VCPMC Việt Nam đã làm việc với rất nhiều website, những website chính thống vẫn thực hiện một cách nghiêm túc ví dụ như: POPS.VN, Giải pháp không dây, Music Box, Zing.vn .v.v đó là những website đã trực tiếp làm việc với Trung Tâm. Như chúng ta đã biết, tình hình công nghệ thông tin phát triển như vũ bão, các website phát triển một cách kinh khủng, vừa qua Trung tâm cũng đã làm việc một bước là thông báo đến các đối tác. Cơ quan thanh tra của Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch chính thức có công văn 58/TTr ngày 03/3/2008 đề nghị các chủ sở hữu website có sử dụng tác phẩm âm nhạc thực thi nghiêm túc Luật Sở hữu trí tuệ và các công ước quốc tế. Sau khi có công văn chính thức của Thanh tra, VCPMC sẽ tiến hành xúc tiến, nếu cần thiết chúng tôi sẽ truy tố các đối tác không thực thi nghiêm túc bản quyền âm nhạc trên website của mình. Lộ trình chúng tôi sẽ tập trung các website lớn, đang có thương hiệu mà lợi dụng việc này cho khách download lấy tiền, quảng cáo cho thương hiệu mà không trả tiền cho tác giả. Từ đây đến cuối năm, căn cứ trên những văn bản của pháp luật chúng tôi sẽ gửi văn bản cảnh báo đến đến tất cả các địa chỉ, các đối tác, nếu các website nào không thực hiện nghiêm túc bản quyền chúng tôi sẽ cùng với CISAC tiến hành khởi kiện ra tòa để đảm bảo quyền lợi của các nhạc sỹ theo quy định pháp luật.
VCPMC ký hợp đồng cấp phép sử dụng tác phẩm âm nhạc cho website POPS>VN
PV: Đối với một số website “lậu” dấu địa chỉ, hoặc đặt sever ở nước ngoài có lưu trữ rất lớn các tác phẩm âm nhạc Việt Nam và quốc tế. Trung tâm giải quyết ra sao?
NS Trung Cẩn: Ngày 01/06/2007 VCPMC Việt Nam đã chính thức là thành viên của tổ chức CISAC quốc tế, bao gồm 219 hiệp hội của 115 quốc gia, bảo vệ toàn bộ âm nhạc quốc tế cũng như âm nhạc Việt Nam tại nước ngoài và VCPMC cũng có trách nhiệm bảo vệ toàn bộ âm nhạc quốc tế tại Việt Nam. Vì thế, đối với các website đặt server ở nước ngoài chúng tôi đã chuẩn bị tất cả yếu tố để làm việc với CISAC – Hiệp hội bảo vệ quyền lợi các nhà soạn nhạc và lời thế giới tiến hành đối với các quốc gia trong vùng lãnh thổ để điều tra và làm việc với cơ quan chức năng. Việc các website trốn, lậu ở đâu khi pháp luật đã ra tay thì chủ sở hữu phải chịu hoàn toàn trước pháp luật.
PV:Một số cá nhân tạo những website dạng blog cá nhân, forum không nhằm mục đích kinh doanh nhưng sử dụng tác phẩm âm nhạc để chia sẻ cho bạn bè v.v. có vi phạm bản quyền không?
NS.Trung Cẩn: Chúng tôi khẳng định việc người sử dụng tác phẩm âm nhạc có kinh doanh hay không, việc đó chúng ta chưa tính đến, nhưng khi lấy tác phẩm âm nhạc để sử dụng vì một mục đích nào đó thì phải xin phép chủ sở hữu tác phẩm. Đó là quy định của pháp luật. Các tác giả đã ủy thác toàn bộ cho VCPMC thì mọi việc lấy tác phẩm âm nhạc để làm vì mục đích nào đó thì trước mắt phải xin ý kiến của VCPMC. VCPMC nghiên cứu trên tình hình thực tế của các website, blog, forum và sẽ có giá cả hợp lý để các website, blog, forum đó có thể hoạt động được.
Quan điểm của VCPMC là làm sao trong quá trình đàm phán chủ website vừa có khả năng thực hiện trả tiền bản quyền, đồng thời các chủ sở hữu tác phẩm nhận được tiền từ các trang website để tái sức lao động sáng tạo, tạo ra nhiều tác phẩm hay để phục vụ xã hội. Đó là đạo lý và sự công bằng.
PV:Như vậy, sẽ có việc giá trả tiền bản quyền cho các website có khác nhau ?
NS. Trung Cẩn: Đối với các website, chúng tôi đã tham khảo từ các chuyên gia hàng đầu trong nước và quốc tế về bản quyền âm nhạc. Và đặc biệt chúng tôi nghiên cứu giá những nước lân cận vùng Đông Nam á gần gũi với văn hóa Việt Nam chúng ta, sau đó phải tính đến mặt bằng về kinh tế của quốc gia, GDP bình quân đầu người của Việt Nam. Chúng tôi cũng dựa trên nghị định 61/CP của Chính phủ về tiền nhuận bút trả cho các tác giả tác phẩm. Rất tiếc là 61/CP của chính phủ ban hành thì lúc đó công nghệ thông tin chưa phát triển ồ ạt như bây giờ nhưng cũng qui định cho phép thỏa thuận. Chính vì đó, sau khi nghiên cứu tổng thể các vấn đề trên, chúng tôi đã ra một khung giá thích hợp, giá này cũng được Bộ Văn Hóa – Thể thao và Du lịch rất hoan nghênh. Như vậy, giá là giá chung nhưng cũng có những điều căn cứ tình hình thực tiễn của từng website để có thể giảm bớt trong những năm đầu còn khó khăn để website đó có thể hoạt động.
